Cần tây (Apium graveolens) – công dụng và bài thuốc dân gian

76 / 100

Cần tây, là một loại thực vật thuộc họ Apiaceae, được biết đến nhiều nhất với cành lá xanh mơn mởn và hương vị đặc trưng, hơi đắng và mát. Cần tây được sử dụng rộng rãi trong ẩm thực, từ làm gia vị cho đến nguyên liệu chính trong nhiều món ăn.

  • Tên theo từng vùng miền: Cần tây (Việt Nam)
  • Tên khoa học: Apium graveolens
  • Tên tiếng Anh: Celery
  • Tên tiếng Trung: 芹菜 (Qín cài)
Cần tây - công dụng và bài thuốc dân gian
Cần tây – công dụng và bài thuốc dân gian

1. Xuất xứ và phân bố:

Cần tây có nguồn gốc từ vùng Địa Trung Hải và đã được trồng rộng rãi ở châu Âu và châu Á.

Ở Việt Nam, cần tây được trồng chủ yếu ở các vùng có khí hậu mát mẻ như Đà Lạt và các tỉnh phía Bắc. Cần tây thích hợp với đất giàu dinh dưỡng, thoát nước tốt và cần đủ ánh sáng mặt trời để phát triển.

2. Đặc điểm hình thái:

  • Đặc Điểm Hình Thái: Cần tây có thân cây giòn, màu xanh lục, phát triển thẳng đứng. Lá màu xanh đậm, phân nhánh nhiều và có hình dạng phức tạp. Hoa của cần tây nhỏ và thường có màu trắng hoặc xanh nhạt.
  • Bộ phận dùng làm thuốc:
    • : Lá cần tây được sử dụng cả trong nấu ăn và làm thuốc. Chúng chứa nhiều chất dinh dưỡng và hợp chất có lợi.
    • Thân: Thân cần tây, bao gồm cả phần củ, cũng được sử dụng trong các bài thuốc. Nó thường được ăn sống, nấu chín, hoặc xay nhuyễn để làm nước ép.
    • Hạt: Hạt cần tây (đôi khi được gọi là tiểu hồi) cũng được sử dụng trong y học, đặc biệt là trong y học Ayurveda và y học cổ truyền Trung Quốc.

3. Thành phần:

Thành phần hoá học:

  • Luteolin: Một flavonoid có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm.
  • Apigenin: Một loại flavonoid khác, cũng có khả năng chống oxy hóa và chống viêm.
  • Phthalides: Hợp chất hữu cơ có tác dụng giảm căng thẳng trong cơ mạch máu, giúp hạ huyết áp.
  • Vitamin và khoáng chất: Bao gồm vitamin K, vitamin C, vitamin A, folate, kali, và nhiều khoáng chất khác.
  • Chất xơ: Cần tây có hàm lượng chất xơ cao, hỗ trợ hệ tiêu hóa.

Công dụng của từng thành phần:

  • Luteolin và Apigenin: Cả hai đều giúp giảm viêm và tăng cường khả năng chống oxy hóa của cơ thể, giúp bảo vệ các tế bào khỏi tổn thương do gốc tự do.
  • Phthalides: Giúp giãn mạch máu và hạ huyết áp, có lợi cho người bị tăng huyết áp.
  • Vitamin K: Quan trọng cho quá trình đông máu và sức khỏe xương.
  • Vitamin C và A: Cung cấp tác dụng chống oxy hóa, tăng cường hệ miễn dịch và sức khỏe của da.
  • Chất xơ: Hỗ trợ hệ tiêu hóa, giúp ngăn ngừa táo bón và hỗ trợ sức khỏe đường ruột.

4. Công dụng:

  • Theo Đông Y, Y Học Cổ Truyền, Y Học Truyền Thống:
    • Cần tây thường được sử dụng để giải nhiệt, thanh lọc cơ thể, và hỗ trợ điều trị cao huyết áp.
    • Được dùng trong các bài thuốc để cải thiện chức năng tiêu hóa và giảm đau.
  • Theo Y Học Hiện Đại:
    • Hỗ Trợ Huyết Áp: Có tác dụng hỗ trợ kiểm soát huyết áp nhờ hàm lượng kali cao.
    • Chống Oxy Hóa và Chống Viêm: Các hợp chất flavonoid và phenolic giúp giảm viêm và tăng cường khả năng chống oxy hóa.
    • Hỗ Trợ Tiêu Hóa và Giảm Cân: Chất xơ trong cần tây hỗ trợ hệ tiêu hóa và có thể hữu ích trong các chế độ giảm cân.

5. Bài thuốc dân gian:

Cần Tây, hay Apium graveolens, không chỉ là một loại rau phổ biến trong nấu ăn mà còn được sử dụng trong Đông y với nhiều công dụng sức khỏe. Dưới đây là 10 bài thuốc phổ biến sử dụng Cần Tây.

1. Bài Thuốc Giảm Huyết Áp

  • Công dụng: Hỗ trợ giảm huyết áp.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây (Apium graveolens) – 20g
    • Đậu xanh (Mung bean) – 15g
  • Cách chế biến: Sắc cùng 1 lít nước đến khi còn 500ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống hàng ngày, chia 2 lần.
  • Lưu ý: Theo dõi huyết áp định kỳ.

2. Bài Thuốc Trị Táo Bón

  • Công dụng: Cải thiện tiêu hóa, giảm táo bón.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây – 30g
    • Mật ong (Honey) – Theo ý thích
  • Cách chế biến: Nấu chín Cần Tây, nghiền nhuyễn và trộn với mật ong.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống mỗi buổi sáng.
  • Lưu ý: Không dùng cho trẻ em dưới 1 tuổi.

3. Bài Thuốc Trị Cholesterol Cao

  • Công dụng: Giảm mức cholesterol trong máu.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây – 20g
    • Lá sen (Nelumbo nucifera) – 10g
  • Cách chế biến: Sắc cùng 800ml nước cho đến khi còn 400ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống mỗi ngày 1 lần.
  • Lưu ý: Kiểm tra mức cholesterol định kỳ.

4. Bài Thuốc Trị Viêm Xoang

  • Công dụng: Giảm viêm nhiễm xoang, đau nhức.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây – 20g
    • Bạc Hà (Mentha) – 10g
  • Cách chế biến: Sắc cùng 700ml nước đến khi còn 350ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống 2 lần mỗi ngày.
  • Lưu ý: Không dùng khi dạ dày trống rỗng.

5. Bài Thuốc Trị Đau Khớp

  • Công dụng: Giảm đau khớp, cải thiện vận động.
  • Phối Hợp Thuốc:
  • Cách chế biến: Sắc cùng 1 lít nước đến khi còn 500ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống ngày 2 lần.
  • Lưu ý: Tránh dùng cho phụ nữ có thai.

6. Bài Thuốc Trị Sỏi Thận

  • Công dụng: Giúp giảm sỏi thận và cải thiện chức năng thận.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây – 30g
    • Mã đề (Plantago asiatica) – 15g
  • Cách chế biến: Sắc cùng 1.2 lít nước cho đến khi còn 600ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống hàng ngày, chia 2 lần.
  • Lưu ý: Theo dõi sức khỏe thận định kỳ.

7. Bài Thuốc Trị Đau Dạ Dày

  • Công dụng: Giảm đau và viêm loét dạ dày.
  • Phối Hợp Thuốc:
  • Cách chế biến: Sắc cùng 800ml nước đến khi còn 400ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống 2 lần mỗi ngày, trước bữa ăn.
  • Lưu ý: Không dùng khi bụng đói.

8. Bài Thuốc Trị Cảm Cúm

  • Công dụng: Giảm triệu chứng cảm cúm, tăng cường hệ miễn dịch.
  • Phối Hợp Thuốc:
  • Cách chế biến: Sắc cùng 1 lít nước đến khi còn 500ml.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống khi cảm thấy các triệu chứng cảm cúm.
  • Lưu ý: Không dùng khi có sốt cao.

9. Bài Thuốc Detox Cơ Thể

  • Công dụng: Thanh lọc cơ thể, loại bỏ độc tố.
  • Phối Hợp Thuốc:
    • Cần Tây – 30g
    • Trà xanh (Camellia sinensis) – 10g
  • Cách chế biến: Phơi khô và nghiền nhỏ để pha trà.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống hàng ngày.
  • Lưu ý: Không dùng khi bị tiêu chảy.

10. Bài Thuốc Trị Mất Ngủ

  • Công dụng: Cải thiện giấc ngủ, giảm căng thẳng.
  • Phối Hợp Thuốc:
  • Cách chế biến: Pha như trà uống hàng ngày.
  • Hướng dẫn sử dụng: Uống trước khi đi ngủ.
  • Lưu ý: Không dùng cho trẻ em và người cao tuổi.

6. Kết luận:

Cần tây không chỉ là một loại rau ăn kèm mà còn là một vị thuốc quý trong y học cổ truyền. Với nhiều công dụng tốt cho sức khỏe, cần tây đáng được thêm vào chế độ ăn hàng ngày của chúng ta.

 

 

Chào các bạn thân mến,

Tôi rất vui mừng khi bạn ghé thăm Website của tôi, nơi tôi chia sẻ những kiến thức và kinh nghiệm về chăm sóc sức khỏe. Mục tiêu của tôi là mang đến những thông tin hữu ích, giúp bạn có thêm kiến thức để chăm sóc bản thân và gia đình mình một cách tốt nhất.

Nếu bạn thấy những bài viết của tôi hữu ích và muốn ủng hộ tôi, hãy để lại những bình luận tích cực hoặc chia sẻ bài viết với bạn bè và người thân của bạn. Điều này không chỉ giúp tôi có thêm động lực để viết nhiều bài viết chất lượng hơn nữa, mà còn giúp lan tỏa kiến thức sức khỏe đến nhiều người hơn.

Ngoài ra, nếu bạn cảm thấy muốn ủng hộ tôi hơn nữa, bạn có thể “mời tôi một tách cà phê” bằng cách quét mã QR-code dưới đây để thực hiện giao dịch qua ngân hàng. Mọi sự ủng hộ, dù nhỏ, đều là nguồn động viên lớn lao đối với tôi.

QR Code HealthShop.vn
QR Code HealthShop.vn

Cảm ơn bạn rất nhiều vì đã dành thời gian đọc và ủng hộ website của tôi. Hãy tiếp tục theo dõi để cập nhật thêm nhiều thông tin bổ ích về sức khỏe và chăm sóc bản thân!

Trân trọng,

Bình luận (0 bình luận)